Stacja Norki – nowy filar energetyczny Harmony Link na Mazurach

Stacja elektroenergetyczna Norki, która powstanie w gminie Kalinowo na Mazurach, będzie jednym z najważniejszych elementów międzysystemowego połączenia Harmony Link pomiędzy Polską i Litwą. Decyzja o ustaleniu jej lokalizacji, wydana przez Wojewodę Warmińsko-Mazurskiego 26 sierpnia 2026 roku, otwiera drogę do dalszych prac projektowych i administracyjnych, poprzedzających rozpoczęcie budowy tej strategicznej inwestycji przesyłowej.

Harmony Link – energetyczny most między Polską a Litwą

Projekt Harmony Link to nie tylko nowoczesna infrastruktura przesyłowa, ale także kluczowy krok w integracji systemów elektroenergetycznych Polski i państw bałtyckich z kontynentalną siecią Europy. Nowe połączenie kablowe, o długości ok. 100 km po stronie polskiej, połączy miejscowość Ełk Bis z granicą państwa. W ramach inwestycji powstaną dwie stacje elektroenergetyczne – Norki w gminie Kalinowo oraz Wigry w gminie Suwałki. Dodatkowo, rozbudowana zostanie stacja Ełk Bis, a istniejąca linia napowietrzna 220 kV Ostrołęka–Ełk przejdzie modernizację.

Harmony Link będzie drugim, po LitPol Link, połączeniem energetycznym Polski i Litwy. Pierwsza linia, oddana do użytku w 2016 roku, umożliwiła synchronizację systemów państw bałtyckich z obszarem synchronizacji UE, co ostatecznie nastąpiło w lutym 2025 roku, gdy Litwa, Łotwa i Estonia odłączyły się od systemu poradzieckiego IPS/UPS.

Strategiczna rola stacji Norki

Stacja Norki będzie pełniła kluczową funkcję w nowym układzie przesyłowym. Współpracując z linią kablową 220 kV Ełk Bis–Granica RP, modernizowaną linią napowietrzną Ostrołęka–Ełk oraz stacjami Wigry i Ełk Bis, umożliwi nie tylko przesył energii pomiędzy krajami, ale też przyłączanie nowych źródeł wytwórczych i obsługę dużych odbiorców energii – w tym zakładów przemysłowych i inwestorów z Suwalskiej Specjalnej Strefy Ekonomicznej. To właśnie możliwość przyłączania nowych mocy, zarówno po stronie podaży, jak i odbioru, stawia region w roli atrakcyjnej lokalizacji dla kolejnych inwestycji gospodarczych.

Jak podkreślają przedstawiciele Polskich Sieci Elektroenergetycznych (PSE), rozbudowa sieci przesyłowej w północno-wschodniej Polsce to odpowiedź na rosnące zapotrzebowanie na energię elektryczną i konieczność transformacji energetycznej w kierunku odnawialnych źródeł energii. Wiceprezes PSE, Włodzimierz Mucha, zaznacza, że Harmony Link nie tylko wzmocni bezpieczeństwo energetyczne regionu, lecz także przyczyni się do jego rozwoju gospodarczego.

Procedury, harmonogram i finansowanie

Uzyskanie decyzji lokalizacyjnej dla stacji Norki pozwala na rozpoczęcie kolejnych procedur, takich jak opracowanie projektu budowlanego i uzyskanie pozwolenia na budowę. Dla całego przedsięwzięcia wydano już decyzje środowiskowe – dla stacji Norki przez Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Olsztynie, a dla stacji Wigry przez RDOŚ w Białymstoku.

Według aktualnego harmonogramu:

• budowa stacji Norki i Wigry powinna rozpocząć się pod koniec 2027 r.,
• budowa linii kablowej – w 2028 r.,
• uruchomienie całej infrastruktury przewidziano na koniec 2030 r.

Cały projekt Harmony Link korzysta z dofinansowania Unii Europejskiej w ramach instrumentu „Łącząc Europę” (Connecting Europe Facility, CEF) w wysokości ok. 1,6 mld zł. Skala i wsparcie finansowe podkreślają strategiczne znaczenie inwestycji dla rozwoju infrastruktury energetycznej nie tylko Polski, ale i całego regionu Europy Środkowo-Wschodniej.

Wzmocnienie infrastruktury przesyłowej i rozwój regionu

Stacja Norki i nowa linia kablowa Ełk Bis–Granica RP będą przebiegały przez sześć gmin: Ełk, Kalinowo, Raczki, Suwałki, Miasto Suwałki i Szypliszki. To daje impuls rozwojowy dla szerokiego obszaru, umożliwiając nie tylko stabilne dostawy energii, ale także przyłączanie zakładów przemysłowych, nowych inwestycji oraz realizację innych istotnych projektów infrastrukturalnych – na przykład budowy kolei dużych prędkości w regionie.

Harmony Link, jako inwestycja o wymiarze międzynarodowym, zwiększy możliwości wymiany energii elektrycznej pomiędzy systemami Polski i Litwy, zapewniając większą stabilność i odporność na zakłócenia. Dla mieszkańców i przedsiębiorców północno-wschodniej Polski oznacza to także większe bezpieczeństwo energetyczne oraz szanse na nowe miejsca pracy i rozwój gospodarczy.

Znaczenie dla transformacji energetycznej

Budowa stacji Norki wpisuje się w długofalową politykę transformacji energetycznej kraju, gdzie rozbudowa infrastruktury przesyłowej umożliwia integrację odnawialnych źródeł energii z krajowym systemem elektroenergetycznym. Dzięki temu Polska przygotowuje się na rosnące zapotrzebowanie na energię i coraz większy udział OZE. Nowe inwestycje, takie jak Harmony Link, są niezbędne, by sprostać wyzwaniom nowoczesnej, niskoemisyjnej gospodarki.

Podsumowując, stacja Norki to nie tylko kolejny krok w budowie nowoczesnej infrastruktury przesyłowej, ale też bodziec dla rozwoju gospodarczego i energetycznego północno-wschodniej Polski oraz ważny element integracji energetycznej w regionie Europy Środkowo-Wschodniej.